邹阳从梁孝王游
zōu yáng cóng liáng xiào wáng yóu
阳为人有智略,慷慨不苟合,介于羊胜、公孙诡之闲
yáng wéi rén yǒu zhì lüè , kāng kǎi bù gǒu hé , jiè yú yáng shèng 、 gōng sūn guǐ zhī xián
胜等疾阳,恶之孝王
shèng děng jí yáng , è zhī xiào wáng
孝王怒,下阳吏,将杀之
xiào wáng nù , xià yáng lì , jiāng shā zhī
阳乃从狱中上书,曰:
yáng nǎi cóng yù zhōng shàng shū , yuē :
臣闻忠无不报,信不见疑,臣常以为然,徒虚语耳
chén wén zhōng wú bù bào , xìn bú jiàn yí , chén cháng yǐ wéi rán , tú xū yǔ ěr
昔荆轲慕燕丹之义,白虹贯日,太子畏之
xī jīng kē mù yàn dān zhī yì , bái hóng guàn rì , tài zi wèi zhī
卫先生为秦画长平之事,太白食昴,昭王疑之
wèi xiān shēng wèi qín huà zhǎng píng zhī shì , tài bái shí mǎo , zhāo wáng yí zhī
夫精变天地而信不谕两主,岂不哀哉
fū jīng biàn tiān dì ér xìn bù yù liǎng zhǔ , qǐ bù āi zāi
今臣尽忠竭诚,毕议愿知,左右不明,卒从吏讯,为世所疑
jīn chén jìn zhōng jié chéng , bì yì yuàn zhī , zuǒ yòu bù míng , zú cóng lì xùn , wèi shì suǒ yí
是使荆轲、卫先生复起,而燕、秦不寤也
shì shǐ jīng kē 、 wèi xiān shēng fù qǐ , ér yàn 、 qín bù wù yě
愿大王孰察之
yuàn dà wáng shú chá zhī
昔玉人献宝,楚王诛之
xī yù rén xiàn bǎo , chǔ wáng zhū zhī
李斯竭忠,胡亥极刑
lǐ sī jié zhōng , hú hài jí xíng
是以箕子阳狂,接舆避世,恐遭此患也
shì yǐ jī zi yáng kuáng , jiē yú bì shì , kǒng zāo cǐ huàn yě
愿大王察玉人、李斯之意,而后楚王、胡亥之听,毋使臣为箕子、接舆所笑
yuàn dà wáng chá yù rén 、 lǐ sī zhī yì , ér hòu chǔ wáng 、 hú hài zhī tīng , wú shǐ chén wèi jī zi 、 jiē yú suǒ xiào
臣闻比干剖心,子胥鸱夷,臣始不信,乃今知之
chén wén bǐ gān pōu xīn , zi xū chī yí , chén shǐ bù xìn , nǎi jīn zhī zhī
愿大王孰察,少加怜焉
yuàn dà wáng shú chá , shǎo jiā lián yān
语曰:“有白头如新,倾盖如故
yǔ yuē :“ yǒu bái tóu rú xīn , qīng gài rú gù
故樊於期逃秦之燕,借荆轲首以奉丹事
gù fán yú qī táo qín zhī yàn , jiè jīng kē shǒu yǐ fèng dān shì
王奢去齐之魏,临城自刭以却齐而存魏
wáng shē qù qí zhī wèi , lín chéng zì jǐng yǐ què qí ér cún wèi
夫王奢、樊於期非新于齐、秦而故于燕、魏也,所以去二国、死两君者,行合于志,慕义无穷也
fū wáng shē 、 fán yú qī fēi xīn yú qí 、 qín ér gù yú yàn 、 wèi yě , suǒ yǐ qù èr guó 、 sǐ liǎng jūn zhě , xíng hé yú zhì , mù yì wú qióng yě
是以苏秦不信于天下,为燕尾生
shì yǐ sū qín bù xìn yú tiān xià , wèi yàn wěi shēng
白圭战亡六城,为魏取中山
bái guī zhàn wáng liù chéng , wèi wèi qǔ zhōng shān
诚有以相知也
chéng yǒu yǐ xiāng zhī yě
苏秦相燕,人恶之燕王,燕王按剑而怒,食以????????
sū qín xiāng yàn , rén è zhī yàn wáng , yàn wáng àn jiàn ér nù , shí yǐ jué tí
白圭显于中山,人恶之于魏文侯,文侯赐以夜光之璧
bái guī xiǎn yú zhōng shān , rén è zhī yú wèi wén hóu , wén hóu cì yǐ yè guāng zhī bì
两主二臣,剖心析肝相信,岂移于浮辞哉
liǎng zhǔ èr chén , pōu xīn xī gān xiāng xìn , qǐ yí yú fú cí zāi
故女无美恶,入宫见妒
gù nǚ wú měi è , rù gōng jiàn dù
士无贤不肖,入朝见嫉
shì wú xián bù xiào , rù cháo jiàn jí
昔司马喜膑脚于宋,卒相中山
xī sī mǎ xǐ bìn jiǎo yú sòng , zú xiāng zhòng shān
范雎拉胁折齿于魏,卒为应侯
fàn jū lā xié zhé chǐ yú wèi , zú wèi yīng hóu
此二人者,皆信必然之画,捐朋党之私,挟孤独之交,故不能自免于嫉妒之人也
cǐ èr rén zhě , jiē xìn bì rán zhī huà , juān péng dǎng zhī sī , xié gū dú zhī jiāo , gù bù néng zì miǎn yú jí dù zhī rén yě
是以申徒狄蹈雍之河,徐衍负石入海,不容于世,义不苟取比周于朝以移主上之心
shì yǐ shēn tú dí dǎo yōng zhī hé , xú yǎn fù shí rù hǎi , bù róng yú shì , yì bù gǒu qǔ bǐ zhōu yú cháo yǐ yí zhǔ shàng zhī xīn
故百里奚乞食于道路,缪公委之以政
gù bǎi lǐ xī qǐ shí yú dào lù , móu gōng wěi zhī yǐ zhèng
宁戚饭牛车下,桓公任之以国
níng qī fàn niú chē xià , huán gōng rèn zhī yǐ guó
此二人者,岂素宦于朝,借誉于左右,然后二主用之哉
cǐ èr rén zhě , qǐ sù huàn yú cháo , jiè yù yú zuǒ yòu , rán hòu èr zhǔ yòng zhī zāi
感于心,合于行,坚如胶漆,昆弟不能离,岂惑于众口哉
gǎn yú xīn , hé yú xíng , jiān rú jiāo qī , kūn dì bù néng lí , qǐ huò yú zhòng kǒu zāi
故偏听生奸,独任成乱
gù piān tīng shēng jiān , dú rèn chéng luàn
昔鲁听季孙之说逐孔子,宋任子冉之计囚墨翟
xī lǔ tīng jì sūn zhī shuō zhú kǒng zi , sòng rèn zi rǎn zhī jì qiú mò dí
夫以孔、墨之辩,不能自免于谗谀,而二国以危
fū yǐ kǒng 、 mò zhī biàn , bù néng zì miǎn yú chán yú , ér èr guó yǐ wēi
众口铄金,积毁销骨也
zhòng kǒu shuò jīn , jī huǐ xiāo gǔ yě
秦用戎人由余而伯中国,齐用越人子臧而强威、宣
qín yòng róng rén yóu yú ér bó zhōng guó , qí yòng yuè rén zi zāng ér qiáng wēi 、 xuān
此二国岂系于俗,牵于世,系奇偏之浮辞哉
cǐ èr guó qǐ xì yú sú , qiān yú shì , xì qí piān zhī fú cí zāi
公听并观,垂明当世
gōng tīng bìng guān , chuí míng dāng shì
故意合则胡越为兄弟,由余,子臧是矣
gù yì hé zé hú yuè wèi xiōng dì , yóu yú , zi zāng shì yǐ
不合则骨肉为仇敌,朱、象、管、蔡是矣
bù hé zé gǔ ròu wèi chóu dí , zhū 、 xiàng 、 guǎn 、 cài shì yǐ
今人主诚能用齐、秦之明,后宋、鲁之听,则五伯不足侔,而三王易为也
jīn rén zhǔ chéng néng yòng qí 、 qín zhī míng , hòu sòng 、 lǔ zhī tīng , zé wǔ bó bù zú móu , ér sān wáng yì wèi yě
是以圣王觉寤,捐子之之心,而不说田常之贤,封比干之后,修孕妇之墓,故功业覆于天下
shì yǐ shèng wáng jué wù , juān zi zhī zhī xīn , ér bù shuō tián cháng zhī xián , fēng bǐ gān zhī hòu , xiū yùn fù zhī mù , gù gōng yè fù yú tiān xià
欲善亡厌也
yù shàn wáng yàn yě
夫晋文亲其雠,强伯诸侯
fū jìn wén qīn qí chóu , qiáng bó zhū hóu
齐桓用其仇,而一匡天下
qí huán yòng qí chóu , ér yī kuāng tiān xià
慈仁殷勤,诚加于心,不可以虚辞借也
cí rén yīn qín , chéng jiā yú xīn , bù kě yǐ xū cí jiè yě
至夫秦用商鞅之法,东弱韩、魏,立强天下,卒车裂之
zhì fū qín yòng shāng yāng zhī fǎ , dōng ruò hán 、 wèi , lì qiáng tiān xià , zú chē liè zhī
越用大夫种之谋,禽劲吴而伯中国,遂诛其身
yuè yòng dà fū zhǒng zhī móu , qín jìn wú ér bó zhōng guó , suì zhū qí shēn
是以孙叔敖三去相而不悔,於陵子仲辞三公为人灌园
shì yǐ sūn shū áo sān qù xiāng ér bù huǐ , yú líng zi zhòng cí sān gōng wéi rén guàn yuán
今人主诚能去骄傲之心,怀可报之意,披心腹,见情素,堕肝胆,施德厚,终与之穷达,无爱于士,则桀之犬可使呔尧,跖之客可使刺由,何况因万乘之权,假圣王之资乎
jīn rén zhǔ chéng néng qù jiāo ào zhī xīn , huái kě bào zhī yì , pī xīn fù , jiàn qíng sù , duò gān dǎn , shī dé hòu , zhōng yǔ zhī qióng dá , wú ài yú shì , zé jié zhī quǎn kě shǐ dāi yáo , zhí zhī kè kě shǐ cì yóu , hé kuàng yīn wàn chéng zhī quán , jiǎ shèng wáng zhī zī hū
然则荆轲湛七族,要离燔妻子,岂足为大王道哉
rán zé jīng kē zhàn qī zú , yào lí fán qī zǐ , qǐ zú wèi dà wáng dào zāi
臣闻明月之珠,夜光之璧,以暗投人于道,众莫不按剑相眄者
chén wén míng yuè zhī zhū , yè guāng zhī bì , yǐ àn tóu rén yú dào , zhòng mò bù àn jiàn xiāng miǎn zhě
无因而至前也
wú yīn ér zhì qián yě
蟠木根柢,轮囷离奇,而为万乘器者,以左右先为之容也
pán mù gēn dǐ , lún qūn lí qí , ér wèi wàn chéng qì zhě , yǐ zuǒ yòu xiān wèi zhī róng yě
故无因而至前,虽出随珠和璧,祗怨结而不见德
gù wú yīn ér zhì qián , suī chū suí zhū hé bì , zhī yuàn jié ér bú jiàn dé
有人先游,则枯木朽株,树功而不忘
yǒu rén xiān yóu , zé kū mù xiǔ zhū , shù gōng ér bù wàng
今夫天下布衣穷居之士,身在贫羸,虽蒙尧、舜之术,挟伊、管之辩,怀龙逢、比干之意,而素无根柢之容,虽竭精神,欲开忠于当世之君,则人主必袭按剑相眄之迹矣
jīn fū tiān xià bù yī qióng jū zhī shì , shēn zài pín léi , suī méng yáo 、 shùn zhī shù , xié yī 、 guǎn zhī biàn , huái lóng féng 、 bǐ gān zhī yì , ér sù wú gēn dǐ zhī róng , suī jié jīng shén , yù kāi zhōng yú dāng shì zhī jūn , zé rén zhǔ bì xí àn jiàn xiāng miǎn zhī jì yǐ
是使布衣之士不得为枯木朽株之资也
shì shǐ bù yī zhī shì bù dé wèi kū mù xiǔ zhū zhī zī yě
是以圣王制世御俗,独化于陶钧之上,而不牵乎卑辞之语,不夺乎众多之口
shì yǐ shèng wáng zhì shì yù sú , dú huà yú táo jūn zhī shàng , ér bù qiān hū bēi cí zhī yǔ , bù duó hū zhòng duō zhī kǒu
故秦皇帝任中庶子蒙嘉之言,以信荆轲,而匕首窃发
gù qín huáng dì rèn zhōng shù zi méng jiā zhī yán , yǐ xìn jīng kē , ér bǐ shǒu qiè fā
周文王猎泾渭,载吕尚归,以王天下
zhōu wén wáng liè jīng wèi , zài lǚ shàng guī , yǐ wàng tiān xià
秦信左右而亡,周用乌集而王
qín xìn zuǒ yòu ér wáng , zhōu yòng wū jí ér wáng
以其能越挛拘之语,驰域外之议,独观乎昭旷之道也
yǐ qí néng yuè luán jū zhī yǔ , chí yù wài zhī yì , dú guān hū zhāo kuàng zhī dào yě
今人主沈谄谀之辞,牵帷????之制,使不羁之士与牛骥同皂,此鲍焦所以愤于世也
jīn rén zhǔ shěn chǎn yú zhī cí , qiān wéi ???? zhī zhì , shǐ bù jī zhī shì yǔ niú jì tóng zào , cǐ bào jiāo suǒ yǐ fèn yú shì yě
臣闻盛饰入朝者不以私污义,底厉名号者不以利伤行
chén wén shèng shì rù cháo zhě bù yǐ sī wū yì , dǐ lì míng hào zhě bù yǐ lì shāng xíng
故里名胜母,曾子不入
gù lǐ míng shèng mǔ , céng zi bù rù
邑号朝歌,墨子回车
yì hào cháo gē , mò zi huí chē
今欲使天下寥廓之士笼于威重之权,胁于位势之贵,回面污行,以事谄谀之人,而求亲近于左右,则士有伏死堀穴岩薮之中耳,安有尽忠信而趋阙下者哉
jīn yù shǐ tiān xià liáo kuò zhī shì lóng yú wēi zhòng zhī quán , xié yú wèi shì zhī guì , huí miàn wū xíng , yǐ shì chǎn yú zhī rén , ér qiú qīn jìn yú zuǒ yòu , zé shì yǒu fú sǐ kū xué yán sǒu zhī zhōng ěr , ān yǒu jìn zhōng xìn ér qū què xià zhě zāi