天之有常度,躔次绝乖离。
tiān zhī yǒu cháng dù , chán cì jué guāi lí 。
地之有常理,沈潜无变亏。
dì zhī yǒu cháng lǐ , shěn qián wú biàn kuī 。
人之有常道,高下遵轨仪。
rén zhī yǒu cháng dào , gāo xià zūn guǐ yí 。
三才各定位,万古永不移。
sān cái gè dìng wèi , wàn gǔ yǒng bù yí 。
二仪设有变,修德可以祈。
èr yí shè yǒu biàn , xiū dé kě yǐ qí 。
人道或反常,其乱何由支。
rén dào huò fǎn cháng , qí luàn hé yóu zhī 。
昔在典午朝,国祚向陵夷。
xī zài diǎn wǔ cháo , guó zuò xiàng líng yí 。
日向中夜出,赫赫来东陲。
rì xiàng zhōng yè chū , hè hè lái dōng chuí 。
地向太极裂,中有苍鹅飞。
dì xiàng tài jí liè , zhōng yǒu cāng é fēi 。
高厚灾且异,人妖亦繁滋。
gāo hòu zāi qiě yì , rén yāo yì fán zī 。
始有竹林民,怪诞名不羁。
shǐ yǒu zhú lín mín , guài dàn míng bù jī 。
次有夷甫辈,高谈慕无为。
cì yǒu yí fǔ bèi , gāo tán mù wú wéi 。
沈湎多越礼,阮籍兼辅之。
shěn miǎn duō yuè lǐ , ruǎn jí jiān fǔ zhī 。
虚名能饰诈,光逸与王尼。
xū míng néng shì zhà , guāng yì yǔ wáng ní 。
何曾有先见,不能救其衰。
hé zēng yǒu xiān jiàn , bù néng jiù qí shuāi 。
张华徒竭力,无以扶其危。
zhāng huá tú jié lì , wú yǐ fú qí wēi 。
至今西晋书,读之堪涕洟。
zhì jīn xī jìn shū , dú zhī kān tì tì 。
尔来历千年,炎宋运重熙。
ěr lái lì qiān nián , yán sòng yùn zhòng xī 。
东州有逸党,尊大自相推。
dōng zhōu yǒu yì dǎng , zūn dà zì xiāng tuī 。
号曰方外交,荡然绝四维。
hào yuē fāng wài jiāo , dàng rán jué sì wéi 。
六籍被诋诃,三皇遭毁訾。
liù jí bèi dǐ hē , sān huáng zāo huǐ zī 。
坑儒愚黔首,快哉秦李斯。
kēng rú yú qián shǒu , kuài zāi qín lǐ sī 。
与世立宪度,迂哉鲁先师。
yǔ shì lì xiàn dù , yū zāi lǔ xiān shī 。
流宕终忘反,恶闻有民彝。
liú dàng zhōng wàng fǎn , è wén yǒu mín yí 。
或为童牧饮,垂髽以相嬉。
huò wèi tóng mù yǐn , chuí zhuā yǐ xiāng xī 。
或作概量歌,无非市井辞。
huò zuò gài liàng gē , wú fēi shì jǐng cí 。
或作薤露唱,发声令人悲。
huò zuò xiè lù chàng , fā shēng lìng rén bēi 。
或称重气义,金帛不为赀。
huò chēng zhòng qì yì , jīn bó bù wèi zī 。
或曰外形骸,顶踵了无丝。
huò yuē wài xíng hái , dǐng zhǒng liǎo wú sī 。
麀聚复优杂,何者为尊卑。
yōu jù fù yōu zá , hé zhě wèi zūn bēi 。
遥闻风波民,未见如调饥。
yáo wén fēng bō mín , wèi jiàn rú diào jī 。
偶逢绅带士,相对如拘縻。
ǒu féng shēn dài shì , xiāng duì rú jū mí 。
不知二纪来,此风肇自谁。
bù zhī èr jì lái , cǐ fēng zhào zì shuí 。
都缘极显地,多用宁馨儿。
dōu yuán jí xiǎn dì , duō yòng níng xīn ér 。
斯人之一唱,翕然天下随。
sī rén zhī yī chàng , xī rán tiān xià suí 。
斯人之一趋,靡然天下驰。
sī rén zhī yī qū , mí rán tiān xià chí 。
乡老为品状,不以逸为嗤。
xiāng lǎo wèi pǐn zhuàng , bù yǐ yì wèi chī 。
宗伯主计偕,不以逸为非。
zōng bó zhǔ jì xié , bù yǐ yì wèi fēi 。
私庭训子弟,多以逸为宜。
sī tíng xùn zǐ dì , duō yǐ yì wèi yí 。
公朝论人物,翻以逸为奇。
gōng cháo lùn rén wù , fān yǐ yì wèi qí 。
家国尽为逸,礼法从何施。
jiā guó jǐn wèi yì , lǐ fǎ cóng hé shī 。
我常病其事,中夜起思惟。
wǒ cháng bìng qí shì , zhōng yè qǐ sī wéi 。
平地三尺限,空车登无歧。
píng dì sān chǐ xiàn , kōng chē dēng wú qí 。
重载历百仞,所来因陵迟。
zhòng zài lì bǎi rèn , suǒ lái yīn líng chí 。
万一染成俗,虽悔何由追。
wàn yī rǎn chéng sú , suī huǐ hé yóu zhuī 。
众人皆若梦,焉能分其糜。
zhòng rén jiē ruò mèng , yān néng fēn qí mí 。
众人皆若醉,不知啜其醨。
zhòng rén jiē ruò zuì , bù zhī chuài qí lí 。
天下皆病痿,俾谁就鲁医。
tiān xià jiē bìng wěi , bǐ shuí jiù lǔ yī 。
天下皆病狂,何暇灸其眉。
tiān xià jiē bìng kuáng , hé xiá jiǔ qí méi 。
幸有名教党,可与决雄雌。
xìng yǒu míng jiào dǎng , kě yǔ jué xióng cí 。
所嗟九品贱,不得立文墀。
suǒ jiē jiǔ pǐn jiàn , bù dé lì wén chí 。
贾谊惟恸哭,梁鸿空五噫。
jiǎ yì wéi tòng kū , liáng hóng kōng wǔ yī 。
终削南山竹,冒死指其疵。
zhōng xuē nán shān zhú , mào sǐ zhǐ qí cī 。
愿乘九庙灵,感悟宸心知。
yuàn chéng jiǔ miào líng , gǎn wù chén xīn zhī 。
赫尔奋独断,去邪在勿疑。
hè ěr fèn dú duàn , qù xié zài wù yí 。
分捕复大索,????人无孑遗。
fēn bǔ fù dà suǒ , ???? rén wú jié yí 。
大者肆朝市,其徒窜海湄。
dà zhě sì cháo shì , qí tú cuàn hǎi méi 。
杀一以戒万,是曰政之基。
shā yī yǐ jiè wàn , shì yuē zhèng zhī jī 。
千奴共一胆,胆破众自隳。
qiān nú gòng yī dǎn , dǎn pò zhòng zì huī 。
无使永嘉风,败乱升平时。
wú shǐ yǒng jiā fēng , bài luàn shēng píng shí 。