臣闻朋党之说,自古有之,惟幸人君辨其君子小人而已
chén wén péng dǎng zhī shuō , zì gǔ yǒu zhī , wéi xìng rén jūn biàn qí jūn zǐ xiǎo rén ér yǐ
大凡君子与君子以同道为朋,小人与小人以同利为朋,此自然之理也
dà fán jūn zǐ yǔ jūn zǐ yǐ tóng dào wèi péng , xiǎo rén yǔ xiǎo rén yǐ tóng lì wèi péng , cǐ zì rán zhī lǐ yě
然臣谓小人无朋,惟君子则有之
rán chén wèi xiǎo rén wú péng , wéi jūn zǐ zé yǒu zhī
小人所好者禄利也,所贪者财货也
xiǎo rén suǒ hǎo zhě lù lì yě , suǒ tān zhě cái huò yě
当其同利之时,暂相党引以为朋者,伪也
dāng qí tóng lì zhī shí , zàn xiāng dǎng yǐn yǐ wéi péng zhě , wěi yě
及其见利而争先,或利尽而交疏,则反相贼害,虽其兄弟亲戚,不能自保
jí qí jiàn lì ér zhēng xiān , huò lì jǐn ér jiāo shū , zé fǎn xiāng zéi hài , suī qí xiōng dì qīn qī , bù néng zì bǎo
故臣谓小人无朋,其暂为朋者,伪也
gù chén wèi xiǎo rén wú péng , qí zàn wèi péng zhě , wěi yě
所守者道义,所行者忠信,所惜者名节
suǒ shǒu zhě dào yì , suǒ xíng zhě zhōng xìn , suǒ xī zhě míng jié
以之修身,则同道而相益
yǐ zhī xiū shēn , zé tóng dào ér xiāng yì
以之事国,则同心而共济
yǐ zhī shì guó , zé tóng xīn ér gòng jì
终始如一,此君子之朋也
zhōng shǐ rú yī , cǐ jūn zǐ zhī péng yě
故为人君者,但当退小人之伪朋,用君子之真朋,则天下治矣
gù wéi rén jūn zhě , dàn dāng tuì xiǎo rén zhī wěi péng , yòng jūn zǐ zhī zhēn péng , zé tiān xià zhì yǐ
尧之时,小人共工、驩兜等四人为一朋,君子八元、八恺十六人为一朋
yáo zhī shí , xiǎo rén gòng gōng 、 huān dōu děng sì rén wéi yī péng , jūn zǐ bā yuán 、 bā kǎi shí liù rén wéi yī péng
舜佐尧,退四凶小人之朋,而进元、恺君子之朋,尧之天下大治
shùn zuǒ yáo , tuì sì xiōng xiǎo rén zhī péng , ér jìn yuán 、 kǎi jūn zǐ zhī péng , yáo zhī tiān xià dà zhì
及舜自为天子,而皋、夔、稷、契等二十二人并列于朝,更相称美,更相推让,凡二十二人为一朋,而舜皆用之,天下亦大治
jí shùn zì wèi tiān zi , ér gāo 、 kuí 、 jì 、 qì děng èr shí èr rén bìng liè yú cháo , gèng xiāng chèn měi , gèng xiāng tuī ràng , fán èr shí èr rén wéi yī péng , ér shùn jiē yòng zhī , tiān xià yì dà zhì
《书》曰:“纣有臣亿万,惟亿万心
《 shū 》 yuē :“ zhòu yǒu chén yì wàn , wéi yì wàn xīn
周有臣三千,惟一心
zhōu yǒu chén sān qiān , wéi yī xīn
”纣之时,亿万人各异心,可谓不为朋矣,然纣以亡国
” zhòu zhī shí , yì wàn rén gè yì xīn , kě wèi bù wèi péng yǐ , rán zhòu yǐ wáng guó
周武王之臣,三千人为一大朋,而周用以兴
zhōu wǔ wáng zhī chén , sān qiān rén wéi yī dà péng , ér zhōu yòng yǐ xīng
后汉献帝时,尽取天下名士囚禁之,目为党人
hòu hàn xiàn dì shí , jǐn qǔ tiān xià míng shì qiú jìn zhī , mù wèi dǎng rén
及黄巾贼起,汉室大乱,后方悔悟,尽解党人而释之,然已无救矣
jí huáng jīn zéi qǐ , hàn shì dà luàn , hòu fāng huǐ wù , jǐn jiě dǎng rén ér shì zhī , rán yǐ wú jiù yǐ
唐之晚年,渐起朋党之论
táng zhī wǎn nián , jiàn qǐ péng dǎng zhī lùn
及昭宗时,尽杀朝之名士,或投之黄河,曰:“此辈清流,可投浊流
jí zhāo zōng shí , jǐn shā cháo zhī míng shì , huò tóu zhī huáng hé , yuē :“ cǐ bèi qīng liú , kě tóu zhuó liú
”而唐遂亡矣
” ér táng suì wáng yǐ
夫前世之主,能使人人异心不为朋,莫如纣
fū qián shì zhī zhǔ , néng shǐ rén rén yì xīn bù wèi péng , mò rú zhòu
能禁绝善人为朋,莫如汉献帝
néng jìn jué shàn rén wéi péng , mò rú hàn xiàn dì
能诛戮清流之朋,莫如唐昭宗之世
néng zhū lù qīng liú zhī péng , mò rú táng zhāo zōng zhī shì
然皆乱亡其国
rán jiē luàn wáng qí guó
更相称美推让而不自疑,莫如舜之二十二臣,舜亦不疑而皆用之
gèng xiāng chèn měi tuī ràng ér bù zì yí , mò rú shùn zhī èr shí èr chén , shùn yì bù yí ér jiē yòng zhī
然而后世不诮舜为二十二人朋党所欺,而称舜为聪明之圣者,以能辨君子与小人也
rán ér hòu shì bù qiào shùn wèi èr shí èr rén péng dǎng suǒ qī , ér chēng shùn wèi cōng míng zhī shèng zhě , yǐ néng biàn jūn zǐ yǔ xiǎo rén yě
周武之世,举其国之臣三千人共为一朋,自古为朋之多且大,莫如周
zhōu wǔ zhī shì , jǔ qí guó zhī chén sān qiān rén gòng wèi yī péng , zì gǔ wèi péng zhī duō qiě dà , mò rú zhōu
然周用此以兴者,善人虽多而不厌也
rán zhōu yòng cǐ yǐ xīng zhě , shàn rén suī duō ér bù yàn yě
夫兴亡治乱之迹,为人君者,可以鉴矣
fū xīng wáng zhì luàn zhī jì , wéi rén jūn zhě , kě yǐ jiàn yǐ