乙亥岁云秋,京华节奔走
yǐ hài suì yún qiū , jīng huá jié bēn zǒu
习静思古人,渐觉诸缘丑
xí jìng sī gǔ rén , jiàn jué zhū yuán chǒu
扰扰学名争,一事无能取
rǎo rǎo xué míng zhēng , yī shì wú néng qǔ
持此食衣馀,何禆智与寿
chí cǐ shí yī yú , hé bì zhì yǔ shòu
耳目本聪明,俗心自尘垢
ěr mù běn cōng míng , sú xīn zì chén gòu
而有憧憧交,旦昼驱之走
ér yǒu chōng chōng jiāo , dàn zhòu qū zhī zǒu
托权于世人,强身其左右
tuō quán yú shì rén , qiáng shēn qí zuǒ yòu
世情相爱少,抱拙况非友
shì qíng xiāng ài shǎo , bào zhuō kuàng fēi yǒu
不忖一物孤,犹云命不受
bù cǔn yī wù gū , yóu yún mìng bù shòu
尝观鼓物情,其初宁薄厚
cháng guān gǔ wù qíng , qí chū níng báo hòu
濡动责雨风,栽倾固不偶
rú dòng zé yǔ fēng , zāi qīng gù bù ǒu
所以古至人,道力深所有
suǒ yǐ gǔ zhì rén , dào lì shēn suǒ yǒu
贵我答天心,天亦为先后
guì wǒ dá tiān xīn , tiān yì wèi xiān hòu
至今读其书,居然性灵久
zhì jīn dú qí shū , jū rán xìng líng jiǔ
及兹未远涂,前修作内守
jí zī wèi yuǎn tú , qián xiū zuò nèi shǒu
今人亦不争,古人亦不朽
jīn rén yì bù zhēng , gǔ rén yì bù xiǔ
怀抱未能深,招摇犹在眼
huái bào wèi néng shēn , zhāo yáo yóu zài yǎn
荣辱相因依,喜怒亦无限
róng rǔ xiāng yīn yī , xǐ nù yì wú xiàn
任其凌轹情,矜人皤与睅
rèn qí líng lì qíng , jīn rén pó yǔ hàn
何关寂寞羞,毋乃盛雄赧
hé guān jì mò xiū , wú nǎi shèng xióng nǎn
称心而思之,不如俱削刬
chèn xīn ér sī zhī , bù rú jù xuē chǎn
掩迹仍塞涂,日向诸缘简
yǎn jì réng sāi tú , rì xiàng zhū yuán jiǎn
非以自欣愉,亦求稀竦戁
fēi yǐ zì xīn yú , yì qiú xī sǒng nǎn
老吃畏事言,君子传瑟僩
lǎo chī wèi shì yán , jūn zǐ chuán sè xiàn
三复古人箴,斯理良堪撰
sān fù gǔ rén zhēn , sī lǐ liáng kān zhuàn
心迹两无营,独坐何萧散
xīn jì liǎng wú yíng , dú zuò hé xiāo sàn
门外少高车,清晨容栉盥
mén wài shǎo gāo chē , qīng chén róng zhì guàn
徐徐正冠襟,缓步宜孤馆
xú xú zhèng guān jīn , huǎn bù yí gū guǎn
虽然束带稀,秋风戒裼袒
suī rán shù dài xī , qiū fēng jiè tì tǎn
闲人亦有课,吾性本多懒
xián rén yì yǒu kè , wú xìng běn duō lǎn
草玄友杨雄,运甓师陶侃
cǎo xuán yǒu yáng xióng , yùn pì shī táo kǎn
禽鸟来空庭,时复为恳款
qín niǎo lái kōng tíng , shí fù wèi kěn kuǎn
空庭出层霄,随意烟云满
kōng tíng chū céng xiāo , suí yì yān yún mǎn
置身清寂中,人世谁长短
zhì shēn qīng jì zhōng , rén shì shuí cháng duǎn
于我求达生,梯荣当立断
yú wǒ qiú dá shēng , tī róng dāng lì duàn
万事难并欢,昔闻今岂诞
wàn shì nán bìng huān , xī wén jīn qǐ dàn
闭门远风波,世道能坦坦
bì mén yuǎn fēng bō , shì dào néng tǎn tǎn
泉石辍初游,京华复偃蹇
quán shí chuò chū yóu , jīng huá fù yǎn jiǎn
故人减畴昔,相聚倍缱绻
gù rén jiǎn chóu xī , xiāng jù bèi qiǎn quǎn
旅居易卜邻,言谈庶不远
lǚ jū yì bo lín , yán tán shù bù yuǎn
咫尺通寝兴,披衣互相饭
zhǐ chǐ tōng qǐn xīng , pī yī hù xiāng fàn
所言惟丘壑,一志嘉肥遁
suǒ yán wéi qiū hè , yī zhì jiā féi dùn
将结故山庐,白首终往返
jiāng jié gù shān lú , bái shǒu zhōng wǎng fǎn
乐此素心人,欣欣日可晚
lè cǐ sù xīn rén , xīn xīn rì kě wǎn
虚室有闲阶,云日相深浅
xū shì yǒu xián jiē , yún rì xiāng shēn qiǎn
推棂受光浮,倚榻注景转
tuī líng shòu guāng fú , yǐ tà zhù jǐng zhuǎn
极兹瞬息情,节序互迎饯
jí zī shùn xī qíng , jié xù hù yíng jiàn
默默感商飔,群动俱相勉
mò mò gǎn shāng sī , qún dòng jù xiāng miǎn
百草畏芳移,诸禽欣毛毨
bǎi cǎo wèi fāng yí , zhū qín xīn máo xiǎn
我亦时物中,未为天地选
wǒ yì shí wù zhōng , wèi wèi tiān dì xuǎn
浮生欲三十,千虑难一展
fú shēng yù sān shí , qiān lǜ nán yī zhǎn
樽酒与瓶粟,费世虽不腆
zūn jiǔ yǔ píng sù , fèi shì suī bù tiǎn
明明古今事,已让诸人践
míng míng gǔ jīn shì , yǐ ràng zhū rén jiàn
盈卷积玄文,虚言何足办
yíng juǎn jī xuán wén , xū yán hé zú bàn
屈伸大块间,如蚕方在茧
qū shēn dà kuài jiān , rú cán fāng zài jiǎn
经纶不自繇,胸丝日几辫
jīng lún bù zì yáo , xiōng sī rì jǐ biàn
兰蕙感秋风,馀芳人所采
lán huì gǎn qiū fēng , yú fāng rén suǒ cǎi
蔓草不择时,日劳盈车载
màn cǎo bù zé shí , rì láo yíng chē zài
分其贵贱姿,不为爱憎改
fēn qí guì jiàn zī , bù wèi ài zēng gǎi
草木妒兰生,兰因惧草浼
cǎo mù dù lán shēng , lán yīn jù cǎo měi
滋锄失其宜,空谷徒相待
zī chú shī qí yí , kōng gǔ tú xiāng dài
独坐有幽人,起对孤情倍
dú zuò yǒu yōu rén , qǐ duì gū qíng bèi
日暮叹芳微,千载琴歌在
rì mù tàn fāng wēi , qiān zài qín gē zài
吾观蚁微物,其智有足称
wú guān yǐ wēi wù , qí zhì yǒu zú chēng
出穴缘阶级,戢戢后先升
chū xué yuán jiē jí , jí jí hòu xiān shēng
分馀互友告,取道不长胜
fēn yú hù yǒu gào , qǔ dào bù zhǎng shèng
世人遗其善,竞以逐膻憎
shì rén yí qí shàn , jìng yǐ zhú shān zēng
宋子虽救厄,知己归隰朋
sòng zi suī jiù è , zhī jǐ guī xí péng
悠悠念群动,大小俱可征
yōu yōu niàn qún dòng , dà xiǎo jù kě zhēng
云鸟时微灭,野马日凭凌
yún niǎo shí wēi miè , yě mǎ rì píng líng
即事求端绪,无为费目凝
jí shì qiú duān xù , wú wéi fèi mù níng
吾观凤览德,所至待时鸣
wú guān fèng lǎn dé , suǒ zhì dài shí míng
高冈向杰出,梧竹合其清
gāo gāng xiàng jié chū , wú zhú hé qí qīng
能言不枭竞,独立洁孤情
néng yán bù xiāo jìng , dú lì jié gū qíng
世人图易得,鲜复希哕声
shì rén tú yì dé , xiān fù xī huì shēng
所以深苞彩,夷然葆至精
suǒ yǐ shēn bāo cǎi , yí rán bǎo zhì jīng
繇来千仞表,下鸟谁能争
yáo lái qiān rèn biǎo , xià niǎo shuí néng zhēng
所思亦难尽,及晓叹何深
suǒ sī yì nán jǐn , jí xiǎo tàn hé shēn
无根而愁种,飘然乃秋心
wú gēn ér chóu zhǒng , piāo rán nǎi qiū xīn
微凉生虚牖,一叶下危襟
wēi liáng shēng xū yǒu , yī yè xià wēi jīn
云风俱不息,凄响落浮阴
yún fēng jù bù xī , qī xiǎng luò fú yīn
庭树先为感,萧瑟渐千林
tíng shù xiān wèi gǎn , xiāo sè jiàn qiān lín
以兹荣瘁理,动我今古吟
yǐ zī róng cuì lǐ , dòng wǒ jīn gǔ yín
四时相摇落,一室比登临
sì shí xiāng yáo luò , yī shì bǐ dēng lín
怀人芳草怨,招隐桂丛寻
huái rén fāng cǎo yuàn , zhāo yǐn guì cóng xún
何繇悲气遣,古愁不生今
hé yáo bēi qì qiǎn , gǔ chóu bù shēng jīn
元化亦多年,圣愚相介佋
yuán huà yì duō nián , shèng yú xiāng jiè zhāo
天地未及区,冯生交杂嬲
tiān dì wèi jí qū , féng shēng jiāo zá niǎo
不有持运人,愦愦失昏晓
bù yǒu chí yùn rén , kuì kuì shī hūn xiǎo
万欲雕至精,一事谁能了
wàn yù diāo zhì jīng , yī shì shuí néng le
羲皇遂巳徂,虞夏遂已邈
xī huáng suì sì cú , yú xià suì yǐ miǎo
治忽不关民,所关民寿夭
zhì hū bù guān mín , suǒ guān mín shòu yāo
大乱蛮夷猾,次则奸贼扰
dà luàn mán yí huá , cì zé jiān zéi rǎo
春秋称近古,荆戎亦纷缭
chūn qiū chēng jìn gǔ , jīng róng yì fēn liáo
千年汉及宋,纯化未全肇
qiān nián hàn jí sòng , chún huà wèi quán zhào
其馀闰统分,寄权皆浅少
qí yú rùn tǒng fēn , jì quán jiē qiǎn shǎo
君雄相啖食,异类居中矫
jūn xióng xiāng dàn shí , yì lèi jū zhōng jiǎo
风云无气色,江河同滔淼
fēng yún wú qì sè , jiāng hé tóng tāo miǎo
大哉开天主,方将日月皎
dà zāi kāi tiān zhǔ , fāng jiāng rì yuè jiǎo
历历数乾坤,独此圣功表
lì lì shù qián kūn , dú cǐ shèng gōng biǎo
绳绳及今日,咸若偕鱼鸟
shéng shéng jí jīn rì , xián ruò xié yú niǎo
纤鳞仰波馀,弱翮随飙杪
xiān lín yǎng bō yú , ruò hé suí biāo miǎo
寤寐慰升沉,歌风庶可绍
wù mèi wèi shēng chén , gē fēng shù kě shào