安南版图数千里,少是居民多山水。东邻合浦北宜邕,南抵占城西大理。
ān nán bǎn tú shù qiān lǐ , shǎo shì jū mín duō shān shuǐ 。 dōng lín hé pǔ běi yí yōng , nán dǐ zhàn chéng xī dà lǐ 。
古来五岭号蛮夷,肇自陶唐有交阯。其在成周为越裳,重译曾来供白雉。
gǔ lái wǔ lǐng hào mán yí , zhào zì táo táng yǒu jiāo zhǐ 。 qí zài chéng zhōu wèi yuè shang , chóng yì céng lái gōng bái zhì 。
秦名象郡汉交州,九真日南接其地。汉初赵陀总雄据,乃命为王免诛徙。
qín míng xiàng jùn hàn jiāo zhōu , jiǔ zhēn rì nán jiē qí dì 。 hàn chū zhào tuó zǒng xióng jù , nǎi mìng wèi wáng miǎn zhū xǐ 。
继因高后禁关市,陀复怙强随僭伪。即称帝与中国仵,戕害边民严武备。
jì yīn gāo hòu jìn guān shì , tuó fù hù qiáng suí jiàn wěi 。 jí chēng dì yǔ zhōng guó wǔ , qiāng hài biān mín yán wǔ bèi 。
汉家自是起兵戈,每战无功罢力士。汉文修德不事武,释罪不诛封赵氏。
hàn jiā zì shì qǐ bīng gē , měi zhàn wú gōng bà lì shì 。 hàn wén xiū dé bù shì wǔ , shì zuì bù zhū fēng zhào shì 。
陀因感德称藩臣,遂使婴齐来入侍。方物珍奇岁贡输,传袭子孙给五世。
tuó yīn gǎn dé chēng fān chén , suì shǐ yīng qí lái rù shì 。 fāng wù zhēn qí suì gòng shū , chuán xí zǐ sūn gěi wǔ shì 。
吕嘉谋叛暗兴兵,故杀其王并汉使。武皇一怒奋天戈,千里精兵扫凶秽。
lǚ jiā móu pàn àn xīng bīng , gù shā qí wáng bìng hàn shǐ 。 wǔ huáng yī nù fèn tiān gē , qiān lǐ jīng bīng sǎo xiōng huì 。
路侯博德勇有谋,破越如同破竹势。分为九郡置官守,南越从兹国乃废。
lù hóu bó dé yǒng yǒu móu , pò yuè rú tóng pò zhú shì 。 fēn wéi jiǔ jùn zhì guān shǒu , nán yuè cóng zī guó nǎi fèi 。
中华闻化遍九州,渐教远人通礼义。光武初除新室难,未遑选擢南方使。
zhōng huá wén huà biàn jiǔ zhōu , jiàn jiào yuǎn rén tōng lǐ yì 。 guāng wǔ chū chú xīn shì nán , wèi huáng xuǎn zhuó nán fāng shǐ 。
糜洽二女逞奸雄,娣名征侧妹征贰。招呼要党据南交,威服百蛮无与比。
mí qià èr nǚ chěng jiān xióng , dì míng zhēng cè mèi zhēng èr 。 zhāo hū yào dǎng jù nán jiāo , wēi fú bǎi mán wú yǔ bǐ 。
侵边寇灭六十城,一立为王一为帅。堂堂汉将马伏波,苦战三年常切齿。
qīn biān kòu miè liù shí chéng , yī lì wèi wáng yī wèi shuài 。 táng táng hàn jiāng mǎ fú bō , kǔ zhàn sān nián cháng qiè chǐ 。
分军驱逐到玺溪,贼酋授首悉平治。广开汉界极天南,铜柱高标传汉史。
fēn jūn qū zhú dào xǐ xī , zéi qiú shòu shǒu xī píng zhì 。 guǎng kāi hàn jiè jí tiān nán , tóng zhù gāo biāo chuán hàn shǐ 。
命官遣将镇其民,德政清新多惠施。至于士燮善抚绥,贵重一方人所念。
mìng guān qiǎn jiāng zhèn qí mín , dé zhèng qīng xīn duō huì shī 。 zhì yú shì xiè shàn fǔ suí , guì zhòng yī fāng rén suǒ niàn 。
国政纷纷吴蜀在,争为壁垒陈交界。境入汉制宋齐梁,兴诛相承如一轨。
guó zhèng fēn fēn wú shǔ zài , zhēng wèi bì lěi chén jiāo jiè 。 jìng rù hàn zhì sòng qí liáng , xīng zhū xiāng chéng rú yī guǐ 。
悠悠阅世迨隋唐,始号安南今乃是。张舟始作都护时,修筑罗城制军器。
yōu yōu yuè shì dài suí táng , shǐ hào ān nán jīn nǎi shì 。 zhāng zhōu shǐ zuò dōu hù shí , xiū zhù luó chéng zhì jūn qì 。
高骈威信行在彼,此邦人人多慢易。咸通末岁中国乱,转运遐方肆骄恣。
gāo pián wēi xìn xíng zài bǐ , cǐ bāng rén rén duō màn yì 。 xián tōng mò suì zhōng guó luàn , zhuǎn yùn xiá fāng sì jiāo zì 。
吴权曲颢矫与杨,篡辱相争民力匮。宋初王氏始封王,丁绝转封黎与李。
wú quán qū hào jiǎo yǔ yáng , cuàn rǔ xiāng zhēng mín lì kuì 。 sòng chū wáng shì shǐ fēng wáng , dīng jué zhuǎn fēng lí yǔ lǐ 。
李传九世一百年,嗣有陈王来袭位。泰平日久重儒风,礼乐衣冠略初似。
lǐ chuán jiǔ shì yì bǎi nián , sì yǒu chén wáng lái xí wèi 。 tài píng rì jiǔ zhòng rú fēng , lǐ yuè yī guān lüè chū shì 。
皇元一统自古无,德服万邦恩泽被。陈王纳款三十年,后嗣不道违上旨。
huáng yuán yī tǒng zì gǔ wú , dé fú wàn bāng ēn zé bèi 。 chén wáng nà kuǎn sān shí nián , hòu sì bù dào wéi shàng zhǐ 。
甲申假道征占城,令助军器供饷馈。居然逆命相抗衡,拒捍王师心怀异。
jiǎ shēn jiǎ dào zhēng zhàn chéng , lìng zhù jūn qì gōng xiǎng kuì 。 jū rán nì mìng xiàng kàng héng , jù hàn wáng shī xīn huái yì 。
陈王子侄二三人,慕义来归沐恩赐。兴师伐罪出有名,千里鹰扬耀旗帜。
chén wáng zǐ zhí èr sān rén , mù yì lái guī mù ēn cì 。 xīng shī fá zuì chū yǒu míng , qiān lǐ yīng yáng yào qí zhì 。
进兵数道会于交,势若雷云驰万骑。其王逃海匿山林,旁及无辜遭罪戾。
jìn bīng shù dào huì yú jiāo , shì ruò léi yún chí wàn qí 。 qí wáng táo hǎi nì shān lín , páng jí wú gū zāo zuì lì 。
师还伏罪进表章,犀象玺珠常踵至。圣心荡荡念斯民,罢战休兵合天意。
shī hái fú zuì jìn biǎo zhāng , xī xiàng xǐ zhū cháng zhǒng zhì 。 shèng xīn dàng dàng niàn sī mín , bà zhàn xiū bīng hé tiān yì 。
南陲从此悉安然,亿万生灵蒙其庇。远人怀德自心归,天下为家当盛际。
nán chuí cóng cǐ xī ān rán , yì wàn shēng líng méng qí bì 。 yuǎn rén huái dé zì xīn guī , tiān xià wéi jiā dāng shèng jì 。
小臣居沔拜皇恩,窃禄素餐心自愧。乘间缀缉旧所闻,写作《安南风土志》。
xiǎo chén jū miǎn bài huáng ēn , qiè lù sù cān xīn zì kuì 。 chéng jiān zhuì jī jiù suǒ wén , xiě zuò 《 ān nán fēng tǔ zhì 》。